3.2.7 Texti, tungumál og orðanotkun

Gæðakönnun

Ef tungumálabreytingar eru til staðar í html texta, er þessum breytingum gerð skil?

_{Sjá upplýsingar um stigagjöf.}

Auðlesið efni

Texti á opinberum vefjum er oft mjög formlegur og tilvitnanir í lög eða reglugerðir má finna víða. Þetta gerir það að verkum að textinn verður erfiður viðureignar fyrir einstaklinga með lestrarörðugleika eða þroskahömlun. Gera má ráðstafanir til að mæta þörfum þessara einstaklinga með því að birta auðlesið efni á vefnum.

Í auðlesnu efni verður að gæta þess að lengd orða sé hófleg. Samsett orð má slíta í sundur með bandstriki og forðast flóknar beygingar. Rétt er að hafa engar tilvísanir í lög og reglugerðir. Setningar skulu standa einar og sjálfstæðar og kommusetningar hafðar í algjöru lágmarki.

Í auðlesnu efni gæti verið gott að hafa helstu upplýsingar um stofnunina, einnig um réttindi einstaklinga og hvernig megi hafa samband við stofnunina. Textinn er oft settur fram á hvítum bakgrunni, með svörtum og stórum texta. Myndnotkun getur einnig hjálpað til að auka skilning á texta.

Mismunandi tungumál í texta

Gera þarf vöfrum viðvart þegar tungumálabreytingar eiga sér stað innan meginmáls í texta, t.d. þegar ensk tilvitnun er birt innan íslensks meginmáls er vafra tilkynnt í kóða um breytingu á tungumáli. Þetta á einnig við um vefsíður á öðru tungumáli á vef sem er að mestu á íslensku. Eftirfarandi dæmi eru um textabreytingar á ensku í HTML-kóðanum.

Text in English

Þetta er gert til þess að skjálesarar átti sig á breytingunum og skipti um tungumál í upplestri til notenda. Í XML er samsvarandi kóði ^xml:lang.

Vefumsjónarkerfi eiga að auðvelda þeim sem skrifa á vefinn að merkja texta í réttu tungumáli. Fyrir notendur sem þekkja og get unnið beint í kóða vefsíðunnar geta gert þetta handvirkt.

Sams konar skammstafanir eru til fyrir önnur tungumál samkvæmt ISO639 staðlinum.

fr: franska

it: ítalska

de: þýska

nl: hollenska

es: spænska

pt: portúgalska

ru: rússneska

Skammstafanir

Skammstafanir geta reynst einstaklingum með lestrarörðugleika erfiðar. Fyrsta vinnuregla um skammstafanir er sú að það eigi að forðast notkun þeirra alfarið. Ef það er ekki raunhæft að einhverjum sökum, eða skammstöfunin er þekkt heiti á alþjóðlegum stofnunum, er rétt að birta skýringar við hlið þeirra.

Skýringar er einnig hægt að gera í kóða með ^abbr eða ^acronym breytunum. Þannig veit skjálesarinn hvernig á að lesa skammstöfunina. Hér að neðan má sjá notkun ^abbr til að útskýra skammstöfun Alþjóðavinnumálastofnunarinnar sem oft er vísað til á vef félags- og tryggingamálaráðuneytisins.

• ILO

Með því að færa músina yfir skammstöfunina birtir vafrinn útskýringar. Þetta virkar þó ekki í elstu vöfrunum.

Skáletrun

Ekki ráðlegt að nota skáletraðan texta á vefnum eða skýrslum á vefnum, einstaklingar með lestrarörðugleika gætu átt erfitt með að lesa skáletraðan texta. Það er því góð vinnuregla að sleppa skáletrun alltaf.

Ítarefni

W3C - Tungumálabreytingar